O GMINIE

 Ogólna charakterystyka gminy

                 Samorządowa gmina Nowe Piekuty istnieje od 1990 roku i liczy sobie 35 miejscowości. Urząd Gminy ma swoją siedzibę w Nowych Piekutach.

Jest to gmina typowo wiejska, zlokalizowana we wschodniej części powiatu wysokomazowieckiego, dokładnie w jednostce strukturalnej Międzyrzecze Łomżyńskie i Wysoczyzna Wysokomazowiecka. Jej południowe tereny położone są w obszarze Chronionego Krajobrazu „Doliny Bugu i Nurca”. Północna część należy do rejonu intensywnej produkcji rolnej. Rzeźba terenu gminy jest mało urozmaicona, uboga w większe kompleksy leśne oraz duże powierzchnie wodne.

                 Ziemie gminy położone są w dorzeczu Bugu i Narwi. Przepływają przez nie również wody lokalnych rzeczek: Tłoczewki, Śliny i Dzierży. Ogółem w gminie wody powierzchniowe stanowią 33 ha, z czego18 ha, to wody płynące to. Gmina uboga jest w surowce mineralne, jedynie w miejscowości Krasowo Częstki na obszarze 3 ha wydobywany jest piasek.

 SPOŁECZEŃSTWO  

Według danych z końca lutego 2010 roku w gminie zameldowanych jest na pobyt stały 4 232 osób, w tym 2 097 kobiet i 2 141 mężczyzn. Struktura wiekowa mieszkańców przedstawia się następująco:

- przedprodukcyjnym - 930 osób (0-17 lat);

- produkcyjnym - 2516 osób (18-60 lat);

- poprodukcyjnym - 786 osób (60 lat i więcej);

Głównym zajęciem miejscowej ludności jest rolnictwo. Na terenie naszej gminy zarejestrowaną działalność gospodarczą prowadzi 90 osób.

STAN INFRASTRUKTURY SPOŁECZNEJ I TECHNICZNEJ

               Obszar gminy podzielony jest między trzy parafie rzymskokatolickie: Nowe Piekuty, Hodyszewo i Jabłoń Kościelna. Istnieją w Nowych Piekutach i Jabłoni Kościelnej znajdują się dwa zespoły szkół; w Nowych Piekutach i Jabłonce Kościelnej. Poza tym funkcjonują tu również dwie szkoły, których prowadzeniem zajmują się odpowiednie stowarzyszenia. W Łopieniach Jeżach i Jabłoni Kościelnej swoje siedziby mają dwie przychodnie lekarskie.

                Przez teren gminy Nowe Piekuty przebiega droga wojewódzka nr 659 Topczewo – Hodyszewo – Nowe Piekuty – Dąbrówka Kościelna – do drogi nr 66 (do końca 2000 roku droga wojewódzka nr 606 Topczewo – Hodyszewo dochodziła jedynie do Hodyszewa). Przez północną część gminy Nowe Piekuty przebiega zelektryfikowana linia kolejowa Warszawa – Białystok. Prawie wszystkie gospodarstwa (96,4%) są podłączone do wodociągu. Gmina jest w całości stelefonizowana, posiada również dobrze rozwiniętą sieć dróg asfaltowych.

ROLNICTWO

                 Gmina Nowe Piekuty jest gminą typowo rolniczą - ponad 78% powierzchni gminy zajmują użytki rolne, w tym 66,8% to grunty rolne. Warunki rozwoju są dość dobre. Spowodowane jest to dużym udziałem gleb brunatnych, należących do III klasy (14,8%). Część gruntów należy do IV klasy bonitacyjnej (61,2%). Ogólny wskaźnik jakości rolniczej gminy wynosi 67,8 punktów. Jest on wyższy od średniej krajowej, ale niższy w stosunku do niektórych gmin powiatu wysokomazowieckiego. Wśród użytków rolnych większość stanowią grunty rolne oraz użytki zielone (15,3% wśród użytków rolnych).

                Średnie gospodarstwo rolne ma powierzchnię 10,3 ha. Ponad 50% wszystkich gospodarstw ma obszar większy niż 10 ha. W gminie dominują gospodarstwa indywidualne i stanowią one ponad 93% własności ziemi obszaru gminy. Niewielki odsetek gruntów rolnych posiada Skarb Państwa (3,1%) oraz inne podmioty.

              Gospodarstwa na terenie gminy wyspecjalizowały się w hodowli bydła mlecznego i opasowego oraz trzody chlewnej. Główną rolę odgrywają producenci mleka. Dobre warunki do chowu krów mlecznych sprawiły, że regionalni hodowcy produkują mleko o najwyższej jakości i znajdują się w czołówce dostawców mleka do Okręgowej Spółdzielni Mleczarskiej „Mlekowita” w Wysokim Mazowieckim. Jest to największa mleczarnia w kraju i zarazem jedna z najnowocześniejszych w Europie.

LEŚNICTWO, FLORA I FAUNA, OCHRONA ŚRODOWISKA

Lasy zajmują tylko 16% całej powierzchni gminy. Większość lasów należy do Lasów Państwowych. Z uwagi na duży udział gleb określanych jako dobre i bardzo dobre potrzeby w zakresie dolesiania są niewielkie.

Lasy na terenie gminy to głównie lasy mieszane i sosnowe. Dominują dąb, olsza i sosna. Ochroną objęte są takie rośliny jak: wiąz szypułkowy (dorzecze Tłoczewki), topola biała (Kostry Litwa), trzmielina pospolita (Hodyszewo), kalina koralowa (rzeczka Dzierża), dąb szypułkowy (Nowe Piekuty), widłaki oraz mchy siwe.

             Na terenie gminy występuje co najmniej 217 gatunków zwierząt podlegających ochronie. Należą do nich: ptaki lęgowe i przelotne 180 gatunków, ssaki 14 gatunków, płazy 9 gatunków, gady 4 gatunki, ryby 5 gatunków, owady 5 gatunków. Można tu spotkać takie okazy jak: rzekotkę drzewną (żabki drzewne), bociana białego, kuropatwę, zające, trzmiela łąkowego i trzmiela polnego.

             W gminie ochroną prawną objęte są cztery pomnikowe drzewa: lipa drobnolista w Stokowisku, jesion wyniosły w Stokowisku, kasztanowiec w Stokowisku oraz dąb szypułkowy w Hodyszewie.

               Gmina posiada ujęcie wody, które usytuowane jest w miejscowości Wierzbowizna i służy do zbiorowego zaopatrzenia w wodę pitną oraz gospodarczą. Drugie ujęcie wody znajduje się w Nowych Piekutach. Są one dobrze zabezpieczone przed zanieczyszczeniem, ponieważ wytyczono wokół nich pasy ochronne.  

KLIMAT 

            Na terenie gminy dominuje klimat umiarkowany przejściowy z wpływem czynników kontynentalnych. Okres wegetacyjny roślin wynosi 200-210 dni w roku. Zimy zazwyczaj są mroźne i dość długie. Często jeszcze w początkach maja występują przymrozki. Ilość opadów na terenie gminy jest korzystna dla rozwoju rolnictwa. Występują one głównie od kwietnia do września (60%) z nasileniem w miesiącu lipcu.